6 min czytania
Jasny czy ciemny wypał — co naprawdę zmienia temperatura
Trzy liczby: temperatura bębna, czas i ubytek masy. Reszta to konsekwencje.
Co się dzieje w ziarnie
Zielone ziarno jest gęste i kwaśne. Podczas wypału woda odparowuje, cukry się rozkładają i tworzą nowe związki, a ziarno powiększa objętość i traci 12–20% masy.
Krótszy wypał w niższej temperaturze zostawia więcej kwasów owocowych. Dłuższy w wyższej — wypala je i zastępuje nutami karmelu, kakao i dymu.
Liczby, które to opisują
Jasny: 196–205 °C, 8–10 minut, ubytek 12–14%. Średni: 205–218 °C, 10–12 minut. Ciemny: 228–240 °C, 14–16 minut, ubytek 19–20%.
- Temperatura dotyczy bębna — w środku ziarna jest o 20–30 °C mniej.
- Ten sam profil można osiągnąć szybciej w wyższej temperaturze i wolniej w niższej; smak wyjdzie inny.
- Ubytek masy mierzy się wagą, nie wzrokiem: to jedyna liczba, która nie kłamie.
Co z tego wynika dla parzenia
Jasny wypał lubi wyższą temperaturę wody (92–94 °C) i dłuższy kontakt — inaczej wychodzi kwaśny. Ciemny odwrotnie: 88–90 °C, bo przy 94 °C gorycz robi się dominująca.